Bank jako instytucja użyteczności publicznej ma obowiązek udostępniania toalet

Sprawa ma precedensowy charakter i może mieć znaczenie dla kształtowania przestrzeni publicznej.

 

Sąd Najwyższy uwzględnił skargę kasacyjną wniesioną przez Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie Józefa Głuchowskiego, który w 2011 r. pozwał dwa warszawskie oddziały banków o naruszenie jego dóbr osobistych poprzez nieudostępnienie toalety. Sąd Najwyższy orzekł, że bank jako instytucja użyteczności publicznej ma obowiązek udostępniania swych toalet.

„Sprawa ma precedensowy charakter i może mieć znaczenie dla kształtowania przestrzeni publicznej. Jednocześnie orzeczenie SN może przyczynić się do zmiany podejścia instytucji użyteczności publicznej do poszanowania godności obywateli” – mówi Katarzyna Wiśniewska, prawniczka Programu Spraw Precedensowych.

Józef Głuchowski korzystał w 2009 r. z usług oddziałów banków na Placu Bankowym w Warszawie. W trakcie wizyty w banku musiał skorzystać z toalety. Udał się do pomieszczeń, które zgodnie z jego wiedzą pierwotnie były przeznaczone na toalety. Jednak drzwi do nich były zamknięte i oznaczone jako budynki gospodarcze. W związku z tym poprosił o pomoc najpierw pracownicę banku Pekao SA, a następnie PKO BP. W międzyczasie był odsyłany do kolejnych pomieszczeń, w których prosił o pomoc kolejne osoby. Po długim czasie i wielu prośbach, a także stanowczych żądaniach został wpuszczony do toalety, która jednak nie posiadała dostępu do światła naturalnego ani sztucznego. Józef Głuchowski pozwał dwa oddziały warszawskich banków o naruszenie dóbr osobistych poprzez nieudostępnienie toalety.

W 2012 r. Józef Głuchowski zawarł ugodę z jednym z pozwanych banków – PKO BP, który zobowiązał się do przeprosin na piśmie, wypłacenia zadośćuczynienia oraz udostępnienia toalety klientom swojego oddziału.

Analogiczne obowiązki zostały nałożone przez sąd na bank Pekao S.A., który na mocy wyroku z marca 2012 r. został zobowiązany do pisemnych przeprosin, wypłaty zadośćuczynienia oraz udostępnienia klientom banku toalety. Jednak Sąd Apelacyjny w Warszawie uwzględnił apelację banku w zakresie, w jakim nałożony został na niego obowiązek udostępnienia wszystkim klientom toalety.

Za: Newsletter Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka - nr 38/2014